Wednesday, 10 April 2013 09:27

Mensur Fechten (Budo and Sport 2004)

    ΣΕ ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΤΙΜΗΣ ΜΟΝΟΜΑΧΙΑΣ

 

          

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 1

ΕΙΚΟΝΑ 2

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 3

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 4

ΕΙΚΟΝΑ 5

ΕΙΚΟΝΑ 6

ΕΙΚΟΝΑ 7

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 8

ΕΙΚΟΝΑ 9

 

ΕΙΚΟΝΑ 10

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 11

ΕΙΚΟΝΑ 12

ΕΙΚΟΝΑ 13

ΕΙΚΟΝΑ 14

ΕΙΚΟΝΑ 15

ΕΙΚΟΝΑ 16

ΕΙΚΟΝΑ 17

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 18

ΕΙΚΟΝΑ 19

 

 

 

 

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 20

 

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 21

 

ΕΙΚΟΝΑ 22

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 23

 

ΕΙΚΟΝΑ 24

 

ΕΙΚΟΝΑ 25

 

ΕΙΚΟΝΑ 26

 

 

ΕΙΚΟΝΑ 27

 

ΕΙΚΟΝΑ 28

 

ΕΙΚΟΝΑ 29

 

ΕΙΚΟΝΑ 30

 

 

Αν είμαι γνωστός για ένα πράγμα, φαντάζομαι ότι είναι επειδή έχω λάβει στο παρελθόν την πρωτοβουλία να ψάχνω και να σκαλίζω εκτός της περπατημένης οδού, γεγονός που μου έχει επιτρέψει επανειλημμένα να έρθω σε επαφή με πολιτισμικά στοιχεία που θεωρούνταν είτε χαμένα είτε ανύπαρκτα. Σε αυτό το άρθρο, θα ήθελα να μοιραστώ μαζί σας μια επαφή με το όχι τόσο μακρινό μας παρελθόν: μια γνωριμία με αδιάσπαστη γενεαλογία δυτικών ξιφομάχων, οι οποίοι κάνουν το σπίτι τους σε ένα πανεπιστήμιο στη Γερμανία που ιδρύθηκε τον 15ο μ.Χ. αιώνα.

Οι φοιτητικές αδερφότητες των παλαιών πανεπιστήμιων της Γερμανίας, οι λεγόμενες «φράτρες» ή Corps, είναι γνωστές για την διατήρηση και την προώθηση του θεσμού της αιματηρής μονομαχίας. Μάλιστα, η αιματηρή μονομαχία (μέχρι «πρώτο αίμα») σήμερα είναι νόμιμη μόνο εντός της Γερμανίας, και αυτή υπό προκαθορισμένες συνθήκες. Είχα έρθει σε επαφή μαζί με τις φράτρες αυτές για πρώτη φορά πριν από 23 χρόνια, και για δεύτερη φορά πρόσφατα, όπου, πιο ώριμος και έμπειρος, μπορούσα να εκτιμήσω περισσότερο την παράδοση τους.

Η αξιολόγηση και η μελέτη της ξιφασκίας της Μεσαιωνικής και της Αναγεννησιακής Ευρώπης έχει γνωρίσει την τελευταία δεκαετία μεγάλη άνθιση, βασικά λόγω του Διαδικτύου. Μια και παλιοί μου δάσκαλοι και φίλοι συντέλεσαν ριζικά σε αυτή τη νέα αναγέννηση, θέλω να πιστεύω ότι έχω και προσωπικούς λόγους που ασχολούμαι με το θέμα αυτό. Σε σύγκριση λοιπόν με την ανάπλαση αρχαίων και αρχαϊκών πολεμικών τεχνών, που είναι άλλο ένα ενδιαφέρον ζήτημα, η ανάπλαση μεσαιωνικών και αναγεννησιακών πολεμικών τεχνών είναι αρκετά πιο εύκολη, γιατί σώζονται πληθώρα αρχείων και συγγραμμάτων στα μουσεία και στις ιδιωτικές συλλογές της Ευρώπης. 

Ένα μέρος λοιπόν όπου η ξιφασκία επιβιώνει σαν πολεμική τέχνη με αδιάσπαστη γενεαλογία τουλάχιστον από το 1550, είναι το πανεπιστήμιο του Marburg στη Γερμανία.  Το πανεπιστήμιο αυτό ιδρύθηκε στις αρχές του 15ου αιώνος, και ο θεσμός της αιματηρής μονομαχίας και της ξιφασκίας καθιερώθηκε εκεί σχεδόν εξ’ αρχής. Οι μονομαχίες αυτές, που αρχικά είχαν αρκετές φορές θανατηφόρα έκβαση λόγου των όπλων που χρησιμοποιούνταν (rapier (ξίφος) και dolch (στιλέτο)), κατέληξαν στις αρχές του 18ου αιώνος να είναι αιματηρές μεν, αλλά όχι θανατηφόρες, συμπλοκές. Η μετατροπή αυτή του θεσμού σε πιο ήπια μορφή έγινε ακριβώς κατά την Ναπολεόντεια εποχή στη Γερμανία. Η πιο ήπια μορφή αυτών των μονομαχιών (duelle), ονομάστηκε mensur. Τα όπλα που χρησιμοποιούνται στα mensur ακόμη και σήμερα είναι (νομίμως) το ξίφος μονομαχίας και (παρανόμως, λόγου ευρύτατου τραυματισμού) η σπάθη μονομαχίας. Στην Εικόνα 1, από εγχειρίδιο του 19ου αιώνα, μπορείτε να δείτε γραμμική εικόνα των όπλων. Στην 1.1, ξίφος μονομαχίας, το λεγόμενο Glockenschlaeger, στις 1.2 και 1.3 ξίφη μονομαχίας Korbschlaeger και Kneipschlaeger αντίστοιχα, και στην 1.4 σπάθη μονομαχίας Mensursaebel. Στις Εικόνες 2 και 3, μπορείτε να δείτε αυθεντικά όπλα σε χρήση σήμερα: στην Εικόνα 2 σύγχρονα ξίφη μονομαχίας, η μορφή των οποίων δεν έχει αλλάξει, τεκμηριωμένα, από το 1780 έως τις ημέρες μας. Τα ίδια όπλα είναι σε χρήση, δηλαδή, για τον ίδιο σκοπό, εδώ και 225 χρόνια! Στην Εικόνα 3 σύγχρονο ζευγάρι από σπάθες. Προσέξετε ότι η σπάθη μονομαχίας είναι ακονισμένη κατά το ήμισυ και στο πάνω μέρος της λεπίδας, δίνοντας στη σπάθη τη δυνατότητα περισσότερων πληγμάτων.

Ο στόχος στη μονομαχία με Korbschlaeger είναι το απροστάτευτο πρόσωπο του αντιπάλου, τα μάτια και η μύτη του οποίου όμως προστατεύονται με σιδερένια γυαλιά. Το υπόλοιπο μέρος της κεφαλής είναι “fair game”, όπως θα λέγανε οι Άγγλοι, και οι τραυματισμοί, που συμβαίνουν μόνο στο 25% των περιπτώσεων (στο υπόλοιπο ποσοστό, οι μονομάχοι παραιτούνται λόγου φόβου ή εξάντλησης), ποικίλουν από ένα απλό κόψιμο στο μέτωπο (το πιο τυπικό και ανώδυνο) που χρειάζεται κάνα δύο ράμματα, στην αποκοπή του αυτιού, το ξέσκισμα της σιαγόνας και πέταγμα των δοντιών, κλπ (Νομίζω ότι καταλαβαίνετε, και δεν χρειάζεται περισσότερη λεπτομέρεια!). Το σχήμα και η μορφή του τραύματος, για το οποίο είναι περήφανοι οι μονομάχοι και το οποίο λέγεται schmiss, δείχνουν και το πως έλαβε το τραύμα ο αγωνιζόμενος, που με τη σειρά του δείχνει την ψυχική του κατάσταση κατά τη στιγμή του τραυματισμού (Ήταν θαρραλέος; Λάκισε; κλπ).

Η προπόνηση για το mensur δεν έχει αλλάξει από το 1885 τουλάχιστον. Η απόσταση για την μονομαχία είναι καθορισμένη, οι κινήσεις του σώματος μικρές. Πρώτα λοιπόν ο μαθητής μαθαίνει τις βασικές αποκρούσεις και τα βασικά πλήγματα, που, μια και ο μοναδικός στόχος είναι το πρόσωπο, είναι πέντε (5) αποκλειστικά (κατ’ άλλους, τρία). Στη συνέχεια, κάνει εξάσκηση επάνω σε στόχο (Εικόνα 4). Κατόπιν, φορώντας τα κατάλληλα προστατευτικά (στις Εικόνα 5 και 6 τα βαριά απαραίτητα κράνη, στην Εικόνα 7 τα προστατευτικά του χεριού), μπορεί να αρχίσει την προπόνηση (Εικόνα 8). Στην Εικόνα 9, βλέπουμε γκραβούρα από το 1885, που δείχνει τους ασκούμενους να κάνουν την ίδια προπόνηση φορώντας τα ίδια προστατευτικά. Κατόπιν, όταν είναι έτοιμος, και με τη σύμφωνη άδεια του Fechtmeister (Του Δασκάλου Ξιφομαχίας), μπορεί να επιχειρήσει μια μονομαχία mensur.

Ντύνουν τον υποψήφιο με βαριά προστατευτικά. Φοράει θωράκιση στο στήθος, στο χέρι, και στους μηρούς (Η μύτη του ξίφος μονομαχίας, που κόβει, είναι στρογγυλεμένη, για να μην υπάρχει μεγάλη διείσδυση, οπότε τα προστατευτικά είναι επαρκή). Για να συνηθίσει τα προστατευτικά, συνήθως τα φοράει δύο με τρεις ημέρες πριν. Γύρω από τον λαιμό του, τυλίγουν πολλές φορές ένα προστατευτικό «πάπλωμα», που στις ημέρες μας περιέχει Kevlar, που σηκώνει το κρανίο και το καθιστά ακίνητο.  Το χειρότερο είναι στο τέλος, όταν σου φοράνε τα απαίσια σιδερένια γυαλιά (Eisenbrille, Εικόνα 10), λες και επιδίδονται σε μεσαιωνικά βασανιστήρια, τα οποία και τραβάνε με τόση ορμή που νομίζεις ότι θα σπάσει είτε όλο σου το πρόσωπο είτε όλο το κρανίο. Εν ολίγοις, δεν μπορείς να αναπνεύσεις, πονάς φρικτά, δεν μπορείς να κινηθείς, και ο Fechtmeister έχει την απαίτηση, λάμποντας με σαδιστική ικανοποίηση, να μονομαχήσεις με κοφτερά σπαθιά, μέχρι πρώτο αίμα, με κάποιον άλλο δύστυχο, που, όπως και συ, αναρωτιέται πως ακριβώς έφθασε σε αυτή τη θέση! (Ο γράφων, όταν τον ντύσανε με τα προστατευτικά στο πρόσφατο ταξίδι του, γύρισε προς τον Fechtmeister και του είπε: «Δε βλέπω τίποτα, δε μπορώ να κινηθώ, το κεφάλι μου πάει να σπάσει και πνίγομαι.» Η απάντηση; «Nicht gucken, fechten!» (Μη κοιτάς, ξιφομάχησε!)

Η διαδικασία και η τεχνοτροπία του mensur είναι ακριβώς η ίδια τουλάχιστον εδώ και 175 χρόνια. Τυπικά, οι μονομάχοι επιδίδονται σε 10 γύρους των 6 χτυπημάτων και η μονομαχία διαρκεί περίπου 20 λεπτά. Στην Εικόνα 11, παράσταση από το 1830, που δείχνει τη μονομαχία όπως λαμβάνει χώρα. Στην Εικόνα 12 το ίδιο για το 1846, στην Εικόνα 13 το 1885, στην Εικόνα 14 το 1907, στην Εικόνα 15 το 1919, στην Εικόνα 16 το 1920, ενώ στην Εικόνα 17 ... πρόπερσι! Η μόνη εξέλιξη σε αυτό το διάστημα ήταν ότι, για λόγους ασφαλείας, περί το 1850 η απόσταση «έκλεισε», και η προβολή δεν χρησιμοποιείτο πια (πράγμα που δεν συμβαίνει στη μονομαχία με σπάθη).

Πολλά έχουν γραφτεί στο διεθνή χώρο, τόσο τα τελευταία χρόνια όσο και κατά τον 19ο αιώνα, για το αν οι μονομαχίες mensur αντικατοπτρίζουν ή όχι τη ξιφομαχία σαν πολεμική τέχνη. Προσωπικά πιστεύω πως ναι, γνωρίζοντας τον σημερινό Fechtmeister και αξιολογώντας το επίπεδο της γνώσης του. Όταν μια παράδοση λάβει τη διάσταση τελετουργίας, τότε δια μέσω αυτής της παράδοσης μεταδίδονται, σαν τελετουργία, όλες οι λεπτομέρειες της προγενέστερης εποχής. Η ίδια η λέξη παράδοση προέρχεται από το ρήμα παραδίδω, οπότε όπως το πήρες εσύ, το δίνεις στις επόμενες γενιές. Το θέμα είναι, να μπορείς να ξεχωρίζεις ποιος είναι ο σκοπός για το κάθε τι μέσα σε μια παράδοση, και τι επιλογές έχουν κάνει οι προγενέστεροι σου. Λόγου χάρη, οι παραδοσιακές σχολές πολεμικών τεχνών της Ιαπωνίας, οι ko ryu, π.χ. οι σχολές Katori Shinto και Yagyu Shinkage, εμπεριέχουν μεγάλο μέρος της τεχνοτροπίας τους σε φορμαλιστικές κινήσεις που κρύβουν μέσα τους λειτουργικούς σκοπούς. Μόλις σου εξηγηθεί το μυστικό των κινήσεων και της τελετουργίας, κατευθείαν η τέχνη καθίσταται μάχιμη και λογική. Εάν δεν σου εξηγηθεί η λεπτομέρεια, παίρνεις την εκγύμναση χωρίς την ουσία, και η τέχνη δεν έχει πολεμική εφαρμογή. Έτσι, στο Marburg, η παράδοση της ξιφομαχίας είναι τέτοια που οι Fechtmeister γνωρίζουν όλες τις λεπτομέρειες των επιλογών της γενεαλογίας τους πίσω από τη σημερινή τεχνοτροπία, και είναι σε θέση να τις εξηγήσουν.

Ο σημερινός Fechtmeister στο Marburg ονομάζεται Kurt-Joachim Betz. Έχει μια πιστοποιημένη γενεαλογία πίσω του που θα ζήλευε ο οποιοσδήποτε απόγονος των σαμουράι, και η οποία είναι ως εξής:

 Marburger Fechtmeister

1550: (μία αναφορά): N. Simon

1584: (μία αναφορά): Augustin

[1590: Hans von Straßburg;]

1602: (μία αναφορά): Peter Krampf 

1604: (μία αναφορά): Johannes Wilhelm 

πριν το 1620 (μία αναφορά): Justus Ferber 

1620: Hans Wilhelm Schöffer [Scheffer]

1627 (μία αναφορά): Valentin Coburger

1628 (μία αναφορά): N. N. Boppenhausen (Poppenhäuser)

1641, 1646, 1648 (μία αναφορά): Werner Hock [Höck]

1653, 1659 (μία αναφορά): Lorenz Meyll

1672, 1674 (μία αναφορά): Joachim Christoph Tellermann 

1678–1682: Johann Daniel Lange – από Γαλλική οικογένεια, πραγματικό όνομα LAnge

1682–1705: Martin Klingender

1705–1738: Johann Moritz Lange 

1738–1754: Dieterich Peter Lange 

1754–1781: Johann Adam Friese 

1782–1802: Georg Ludwig Schmitten 

1803–1805: Johann Henrich Wenderoth

1806–1820: Joseph Moritz Hasslinger 

1820/1821: August Heinrich Friedrich Kastropp

1821–1873: Johann Georg Jacob Harms

1873–1888: Gottlieb Christian Harms

1887–[1914;]: Heinrich Friedrich Ludwig Harms

 [1922(;) και 1933-1939] και [1953-1961]: Δύο ακόμη γενιές της οικογένειας Harms σαν θεματοφύλακες – μεσολαβούν όμως περίοδοι απαγορεύσεων των μονομαχιών λόγω των πολιτικών καταστάσεων, των δύο παγκοσμίων πολέμων, της έξαρσης του Ναζιστικού κινήματος, της κατάληψης της Γερμανίας από τους συμμάχους, κλπ, τα χρονικά των οποίων δέον να αποδοθούν σε ξεχωριστό άρθρο, γιατί αποτελούν ενδιαφέρον ψυχοκοινωνικό παράδειγμα της σχέσης των πολεμικών τεχνών με την πολιτική.

 1961-1981: Conrad Schrodt

1981-σήμερα: Kurt-Joachim Betz

 Κατά τη διάρκεια αυτών των 450 χρόνων, η χρήση των όπλων στο πανεπιστήμιο έλαβε κάθε μορφή, από την απόλυτα πολεμική μέχρι και τη τελετουργική. Κατά την άποψη μου, ο σημερινός Fechtmeister είναι γνώστης της πολεμικής χρήσης των αγχέμαχων όπλων της Αναγέννησης και του 19ου αιώνος, καθώς και της χρήσης τους στην αιματηρή μονομαχία κάθε μορφής. 

 Εξ’ άλλου, οι προκάτοχοι του έχουν αφήσει αρχείο. Ο αντίστοιχος Fechtmeister του 1620, Hans Wilhelm Schöffer, έχει αφήσει πίσω του ένα εγχειρίδιο για τη χρήση του rapier, του σπαθιού cut and thrust, των rapier και στιλέτου, που δεν έχει καμία διαφορά από τα άλλα fechtbuch της εποχής (και που είναι αποδεκτά από όλους τους μελετητές).

 Παραθέτω εικόνες του κειμένου στη αυθεντική του μορφή, χωρίς σχόλια, προς εξέταση από τους  πιο ειδικούς – σε γενικές γραμμές λεει ότι το βιβλίο δείχνει πως να μάχεται κανείς με ξίφος, και με ξίφος και μαχαίρι, κλπ, βάση των πιο δημοφιλών μεθόδων της εποχής.  Η εικόνα 18 δείχνει το εξώφυλλο ενώ η Εικόνα 19 δείχνει γκραβούρα με απεικόνιση των περιεχομένων. Είναι σαφές ότι το εγχειρίδιο δείχνει τη ξιφομαχία σαν πολεμική τέχνη με θανατηφόρες συνέπειες, και όχι σαν απλό τελετουργικό μονομαχίας μέχρι πρώτο αίμα. Υπάρχει και μια γκραβούρα από το 1751 που δείχνει την προετοιμασία για μονομαχία, τα όπλα της οποίας (smallswords) είναι σαφέστατα θανατηφόρα. Το ιστορικό αρχείο στηρίζει λοιπόν τη θέση των εκπαιδευτών του πανεπιστημίου, ότι η μονομαχία τροποποιήθηκε κατά την Ναπολεόντεια εποχή ούτως ώστε να μπορεί να διατηρηθεί σαν εκπαιδευτικό μέσο στους χώρους του πανεπιστημίου χωρίς θανατηφόρους τραυματισμούς (περισσότερα γι αυτό στον επίλογο). Η διαμάχη για τα mensur, για το αν αυτό που παρέμεινε στο Marburg είναι πολεμική εξάσκηση ή απλό τελετουργικό μονομαχίας, με ενδιέφερε προσωπικά, γιατί εγώ είχα πάει εκεί για να μάθω σπάθη μονομαχίας.

 Η σπάθη μονομαχίας επεκράτησε στην Ευρώπη στα μέσα του 19ου αιώνα, μέχρι και το 1920 περίπου, σαν συνέπεια της υιοθέτησης της ανατολικού τύπου σπάθης από το πολεμικό ιππικό των Ευρωπαϊκών κρατών. Σκοπός της δημιουργίας του όπλου ήταν να μπορεί να γίνεται μια μονομαχία με αρκετές συνέπειες και αρκετές πιθανότητες τραυματισμού, αλλά να μην είναι θανατηφόρα. Συγχρόνως, θέλανε ένα όπλο παρόμοιο με αυτό που έβλεπε τότε πολεμική χρήση, προς ωφέλιμη εξάσκηση των χρηστών. Μια μονομαχία με σπάθες μονομαχίας της εποχής παρουσιάζεται στην Εικόνα 20. Προσέξτε τους επιτρεπτούς στόχους, σε πια σημεία υπάρχουν προστατευτικά, και σε πια όχι – μάλιστα, το προστατευτικό στον κάτω βραχίονα καταργήθηκε εντελώς στα τέλη του 19ου αιώνα, δίνοντας περισσότερους πιθανούς στόχους στους μονομάχους. (Να σημειωθεί ότι μπορεί κανείς να δει σπάθες μονομαχίας τόσο στο Πολεμικό Μουσείο, όσο και στην Αθηναϊκή Λέσχη, απόδειξη του ότι ο θεσμός ήταν δημοφιλής και στην Ελλάδα.)

 Θυμίζω στον αναγνώστη ότι η μονομαχία μέχρι πρώτο αίμα με σπάθη μονομαχίας είναι εντελώς παράνομη στις ημέρες μας σε κάθε μέρος της Ευρώπης. Παρά ταύτα, μπορεί κανείς νόμιμα να εξασκηθεί γι αυτή, χρησιμοποιώντας τα κατάλληλα προστατευτικά, όπως και υπάρχουν βιοτεχνίες που κατασκευάζουν ακόμη σπάθες μονομαχίας για συλλεκτικούς λόγους. Δεδομένων των ως άνω, σας παρουσιάζω μια σειρά αποκρούσεων και κοψιμάτων με τη σπάθη μονομαχίας, προσφορά του κυρίου Betz για τους σκοπούς του άρθρου. Προσέξτε την απόλυτη χρήση του προστατευτικού χεριού basket-hilt της σπάθης για την άμυνα, και το πόσο μικρές είναι οι κινήσεις του κυρίου Betz (Εικόνες 21-30). Προσέξτε και την απόσταση, που είναι αρκετά πιο μεγάλη από αυτή της μονομαχίας με schlaeger, και στην οποία η προβολή αποτελεί στρατηγική τακτική, καθιστώντας τη μονομαχία με σπάθη αρκετά επικίνδυνη – αλλά και ρεαλιστική, όσον αφορά τη σπαθασκία σαν πολεμική τέχνη. Ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι το Ναζιστικό κίνημα, που αγκάλιασε τον θεσμό των μονομαχιών, περιφρόνησε τα ξίφη Korbschlaeger και ήθελε τα μέλη του να επιδίδονται σε μονομαχία με σπάθη Mensursaebel. Όταν όμως αυτό αποδείχτηκε πολύ επικίνδυνο, διότι τραυματίζονταν πολλά άτομα αρκετά σοβαρά, παρότρυναν τα μέλη τους να μονομαχούν με Ιταλικές σπάθες μονομαχίας των αρχών του 20ου αιώνα, που ήταν και πιο κοντά στην ξιφασκία της εποχής, και με τα οποία υπήρχαν ελάχιστοι τραυματισμοί. Κατά τον γράφοντα όμως, η χρήση της Ιταλικής σπάθης μονομαχίας δεν αντικατοπτρίζει τη ξιφομαχία σαν πολεμική τέχνη, λόγω της μορφής του όπλου και της σχετικής του τεχνικής (δυστυχώς, δεν μας παίρνει ο χώρος να επεξηγήσω τη θέση μου αυτή). 

 Μια και το άρθρο αυτό έχει γίνει ήδη αρκετά μεγάλο, και δεν θέλω να κουράσει, το μόνο σχόλιο που θα κάνω για την τεχνοτροπία χρήσης του όπλου, είναι ότι στηρίζεται στην καμπυλότητα της λεπίδας. Για να κλείσουμε, επιστρέφω στον ισχυρισμό των Fechtmeister, ότι η μονομαχία έχει εκπαιδευτικούς σκοπούς. Ρώτησα γι αυτό τον κύριο Betz.

 «Σκοπός μας είναι να διδάξουμε την συνέπεια», απάντησε. «Από το πανεπιστήμιο μας  προέρχονται, σε μεγάλο μέρος, οι μέλλοντες ηγέτες της χώρας μας. Πολλά παιδιά είναι από εύπορες οικογένειες. Πως να τους διδάξεις τον σεβασμό και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια; Η μονομαχία διδάσκει συνέπεια. Αν εσύ και εγώ μονομαχήσουμε στην αθλητική ξιφασκία, το ποιος θα χάσει και το ποιος θα κερδίσει, δεν έχει τόση σημασία, πέρα από την αθλητική δόξα της στιγμής. Αν όπως αστοχήσεις σε μια απόκρουση στο mensur, το ξίφος του αντιπάλου θα σε χτυπήσει, θα σε σημαδέψει, και θα το θυμάσαι όλη σου τη ζωή. Πως αντέδρασες; Τι έκανες; Η πλαστική χειρουργική κρύβει τα σημάδια από τους άλλους, όχι όμως από σένα, γιατί μέσα σου ξέρεις τι δεν βλέπει ο καθρέφτης.»

 «Επιπλέον, οι φοιτητές μας γίνονται πολύ ευγενικοί. Όταν γνωρίζεις ότι, αν βρίσεις τον συμφοιτητή σου, μπορεί να σε καλέσει να τον αντιμετωπίσεις κρατώντας ένα ξυράφι ενός μέτρου, ακόμη και ο πιο άξεστος φοιτητής μαθαίνει γρήγορα το σεβασμό. Γιατί στο mensur πρέπει να είσαι απόλυτα εντάξει με τον εαυτό σου για να νικήσεις. Αν φοβάσαι, ή κατέχεσαι από θυμό, θα χάσεις.»

 Αυτά τα λόγια τα θεώρησα πολύ σημαντικά. Η διδαχή της συνέπειας είναι κάτι που λείπει γενικά από τη σημερινή μας ζωή. Σίγουρα δεν θέλουμε να γυρίσουμε στο βάρβαρο θεσμό της προ-Ναπολεόντειας εποχής, που συνήθως κατέληγε στο θάνατο του ενός αντιπάλου. Και προφανέστατα, η όποια προσπάθεια επαναθέσπισης της αιματηρής μονομαχίας στην Ελλάδα, όχι μόνο δεν θα βρει ανταπόκριση, αλλά θα συναντήσει απέναντι της την πλήρη μήνιν του Νόμου. Μήπως όμως έχουμε κάτι να μάθουμε από τα λόγια αυτά; Μήπως χρειαζόμαστε και εμείς οι Έλληνες ένα μέσο για να μάθουμε τη συνέπεια, την ευγένεια και την αφοβία στα, σε γενικές γραμμές, όλο και πιο αγενή, όλο και πιο επιπόλαια, παιδιά μας; Και μην νομίζετε ότι είναι μακριά όλ’ αυτά από μας - υπάρχει παράδοση στη σπάθη στην Ελλάδα. Στους πρώτους νέους Ολυμπιακούς Αγώνες το 1896, το χρυσό και αργυρό μετάλλιο στη σπάθη κέρδισαν δύο Έλληνες, ο Ιωάννης Γεωργιάδης και ο Τηλέμαχος Καρακάλος αντίστοιχα. Μάλιστα, ο Γεωργιάδης κέρδισε και στον παγκόσμιο της σπάθης το 1906. Τελικά, λοιπόν, η σπάθη αποτελεί έντονο μέρος και της Ελληνικής παράδοσης, ξεκινώντας από το παραμήριο των Βυζαντινών.

 Το άρθρο αυτό είναι αφιερωμένο στον Μιχάλη Πετρόπουλο, γνωστό δάσκαλο του παραδοσιακού ζιουζίτσου και Έφορο Ξιφασκίας της Αθηναϊκής Λέσχης, που παρακίνησε  το ενδιαφέρον μου για την έρευνα αυτή, μετά από 23 χρόνια αδράνειας εκ  μέρους μου.

 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

1.      Kurt-Joachim Betz, προσωπική διδασκαλία και πληροφόρηση, Μάρτιος 2004.

2.      Dr. Nobert Nail, Dr. Gereon Berschin: Zur Geshichte des Fechtens an der Universitaet Marburg, Marburg,  Απρίλιος 2004.

3.      http://www.burschenschaft-arkadia.de

 

 

 

 

 

 
 

 

   

PAMMACHON

Pammachon has been formally recognised by the Institute of Traditional Martial Arts, an association housed in the Department of Health, Exercise and Sports Sciences (College of Education) at the University of New Mexico, and working to promote the growth, development, dissemination of knowledge, and preservation of cultural heritage of the traditional martial arts, both locally and globally.
itma_f.jpg

History of Pammachon

Since 1999 I have been using the term “pammachon” (πάμμαχον) in regard to both the martial arts and the warrior’s path expressed through these arts. There are clear indications that the word...
Read More...

Connect With Us

    

politismos.png